Trùng Khánh không chỉ nổi tiếng với những tòa nhà chọc trời, lẩu cay nồng hay tàu điện xuyên nhà dân. Cách trung tâm thành phố khoảng 160km về phía Tây, có một kho báu nghệ thuật ngàn năm tuổi đang lặng lẽ kể về triết lý nhân sinh và sự giao thoa văn hóa rực rỡ của Trung Hoa cổ đại. Đó chính là Khu di tích tượng khắc đá Đại Túc.
1. Tổng quan về khu di tích tượng khắc đá Đại Túc
Tượng khắc đá Đại Túc (Dazu Rock Carvings) là một quần thể các tác phẩm điêu khắc tôn giáo trải dài qua nhiều triều đại, từ cuối thời nhà Đường (thế kỷ thứ 7) đến thời nhà Tống (thế kỷ 13).
Khác với các hang động đá nổi tiếng khác như Long Môn hay Vân Cương vốn mang đậm phong cách Ấn Độ thời kỳ đầu, đá chạm Đại Túc mang đậm hơi thở văn hóa bản địa Trung Hoa. Đây là nơi hiếm hoi mà Phật giáo, Đạo giáo và Nho giáo cùng tồn tại hài hòa trong những bức phù điêu tinh xảo.
- Vị trí: Huyện Đại Túc, thành phố Trùng Khánh, Trung Quốc.
- Số lượng: Hơn 75 điểm di tích với hơn 50.000 bức tượng lớn nhỏ.
- Danh hiệu: Di sản Văn hóa Thế giới (UNESCO công nhận năm 1999).
2. Những điểm tham quan không thể bỏ qua tại Đại Túc
Quần thể Đại Túc rất rộng, nhưng có hai khu vực chính mà du khách nhất định phải dành thời gian: Bảo Đỉnh Sơn (Baoding Shan) và Bắc Sơn (Bei Shan).
2.1. Bảo Đỉnh Sơn – “Kinh đô” của nghệ thuật khắc đá
Nằm cách thị trấn Đại Túc khoảng 15km, Bảo Đỉnh Sơn là tinh hoa của toàn bộ khu di tích. Được xây dựng dưới sự chỉ đạo của nhà sư Triệu Trí Phượng vào thời Nam Tống, nơi đây giống như một cuốn sách giáo khoa bằng đá khổng lồ.
- Tượng Phật nằm (Phật Thích Ca Mâu Ni nhập Niết Bàn): Đây là bức tượng ấn tượng nhất với chiều dài 31m. Điều đặc biệt là người xưa chỉ tạc phần nửa thân trên của Phật, tạo cảm giác thân hình Ngài kéo dài vô tận vào lòng núi, tượng trưng cho sự vô biên của Phật pháp.
- Tượng Thiên Thủ Thiên Nhãn (Phật Bà Nghìn Mắt Nghìn Tay): Sau đợt trùng tu lớn, bức tượng tỏa sáng lộng lẫy với lớp vàng thật bao phủ. Với 1.007 cánh tay được sắp xếp như một chiếc đuôi công khổng lồ, đây là kiệt tác điêu khắc hiếm có trên thế giới.
- Vòng xoáy luân hồi: Bức phù điêu mô tả các cảnh giới của sự sống và cái chết, răn dạy con người về luật nhân quả thông qua những hình ảnh sinh động, gần gũi.
2.2. Bắc Sơn – Vẻ đẹp tinh tế và cổ kính
Nếu Bảo Đỉnh Sơn hoành tráng thì Bắc Sơn lại mang vẻ đẹp thanh thoát, tinh xảo. Các hốc đá ở đây chủ yếu được tạc từ thời nhà Đường, thể hiện sự chuyển biến từ phong cách nghệ thuật nghiêm trang sang phong cách mềm mại, uyển chuyển của thời Tống.
Xem thêm “Tour du lịch Cửu Trại Câu – Thành Đô – Trùng Khánh từ HCM”
3. Giá trị nghệ thuật và tâm linh độc đáo
Tại sao tượng khắc đá Đại Túc lại quan trọng đến vậy? Câu trả lời nằm ở ba yếu tố then chốt:
Sự thế tục hóa của tôn giáo
Khác với vẻ xa xăm, thoát tục của các bức tượng ở những nơi khác, tượng đá Đại Túc rất “đời”. Bạn sẽ bắt gặp hình ảnh những người nông dân ra đồng, cảnh người mẹ nuôi con, hay những câu chuyện về lòng hiếu thảo. Điều này biến những triết lý Phật giáo khô khan trở nên gần gũi và dễ đi vào lòng người dân thời bấy giờ.
Kỹ thuật xây dựng bậc thầy
Các nghệ nhân xưa đã tính toán cực kỳ chính xác về thủy lợi và ánh sáng. Họ thiết kế các rãnh thoát nước ẩn phía sau các bức tượng để ngăn chặn sự xói mòn của nước mưa suốt hơn 800 năm. Ánh sáng tự nhiên cũng được tận dụng để làm nổi bật thần thái của các vị thần Phật vào từng thời điểm trong ngày.
Sự giao thoa “Tam giáo đồng nguyên”
Đại Túc là minh chứng sống động cho việc Phật giáo, Đạo giáo và Nho giáo có thể hòa quyện. Bạn sẽ thấy các vị thần của Đạo gia đứng cạnh các vị Bồ Tát, cùng chia sẻ một không gian tâm linh, tạo nên một bản sắc văn hóa Trung Hoa không thể trộn lẫn.
4. Những lưu ý quan trọng khi tham quan
- Thuê hướng dẫn viên hoặc dùng Audio Guide: Nếu chỉ nhìn bằng mắt, bạn sẽ chỉ thấy những bức tượng đá. Nhưng khi nghe kể về các điển tích đằng sau, bạn mới thấy được cái “hồn” và sự vĩ đại của công trình này.
- Trang phục: Nên đi giày thể thao vì bạn sẽ phải đi bộ khá nhiều trên các bậc thang đá.
- Quy định chụp ảnh: Một số khu vực có tượng quý (như tượng Thiên Thủ Thiên Nhãn) có thể hạn chế dùng đèn flash để bảo vệ lớp sơn và vàng trên bề mặt tượng.
- Thời điểm lý tưởng để ghé thăm: Mùa xuân (tháng 3 – tháng 5) và mùa thu (tháng 9 – tháng 11) là thời điểm tuyệt vời nhất. Thời tiết Trùng Khánh lúc này mát mẻ, tránh được cái nóng như “lò bát quái” vào mùa hè và không khí ẩm ướt, sương mù dày đặc vào mùa đông.
Khu di tích tượng khắc đá Đại Túc là minh chứng cho trí tuệ và đôi bàn tay khéo léo của người xưa. Đây là cầu nối giữa quá khứ và hiện tại, giữa nghệ thuật và tôn giáo. Đừng quên lưu địa điểm này vào danh sách “Must-go” khi đến Trung Quốc nhé!
